Quá trình xâm lược của Pháp tại Đông Dương 🌏

Việt Nam • Campuchia • Lào

🏛️ PHÁP XÂM LƯỢC ĐÔNG DƯƠNG (1858 - 1954) Việt Nam • Campuchia • Lào
📋 BỐI CẢNH LỊCH SỬ
🌍 Chủ nghĩa thực dân châu Âu bành trướng
💰 Pháp cần nguyên liệu và thị trường
⛪ Truyền giáo và "khai hóa văn minh"
📉 Các vương quốc Đông Dương suy yếu
🚢 Cạnh tranh với Anh ở Đông Nam Á
XÂM LƯỢC VIỆT NAM (1858-1884)
1/9/1858: Tấn công Đà Nẵng
1859: Chiếm thành Gia Định
1862: Hiệp ước Nhâm Tuất - mất 3 tỉnh miền Đông
1867: Chiếm toàn bộ Nam Kỳ (6 tỉnh)
1873-1883: Đánh chiếm Bắc Kỳ
1883-1884: Hiệp ước Harmand & Patenôtre
XÂM LƯỢC CAMPUCHIA (1863-1884)
11/8/1863: Hiệp ước bảo hộ với vua Norodom I
1867: Xiêm công nhận quyền bảo hộ của Pháp
1884: Hiệp ước mới - kiểm soát hoàn toàn
1885-1886: Đàn áp khởi nghĩa Si Votha
🏛️ Campuchia trở thành xứ bảo hộ
XÂM LƯỢC LÀO (1885-1907)
1885: Pháp đặt Phó lãnh sự tại Luang Prabang
1887: Auguste Pavie thám hiểm Lào
1893: Chiến tranh Pháp-Xiêm, Lào thuộc Pháp
1904: Hiệp ước Pháp-Xiêm, mở rộng lãnh thổ
1907: Xiêm nhường thêm đất cho Pháp
🏛️ LIÊN BANG ĐÔNG DƯƠNG (1887)
🌏 Thành lập 17/10/1887
Bắc Kỳ (Tonkin) - Xứ bảo hộ
Trung Kỳ (Annam) - Xứ bảo hộ
Nam Kỳ (Cochinchine) - Thuộc địa
Campuchia - Xứ bảo hộ
Lào (1893) - Xứ bảo hộ
🏢 Thủ phủ: Hà Nội (từ 1902)
✊ KHÁNG CHIẾN VIỆT NAM
🔥 Cần Vương (1885-1896)
⚔️ Yên Thế - Hoàng Hoa Thám (1884-1913)
📚 Đông Du - Phan Bội Châu
✍️ Duy Tân - Phan Châu Trinh
🌟 Việt Nam Quang Phục Hội
⭐ Đảng Cộng sản Việt Nam (1930)
✊ KHÁNG CHIẾN CAMPUCHIA & LÀO
Campuchia:
• Khởi nghĩa Si Votha (1885-1886)
• Achar Sua (1864-1866)
• Phong trào Issarak (1945-1954)
Lào:
• Khởi nghĩa Ong Keo (1901-1910)
• Khởi nghĩa Ong Kommadam (1901-1937)
• Phong trào Lào Issara (1945-1949)
📜 CHÍNH SÁCH CAI TRỊ
💰 Khai thác thuộc địa triệt để
🚂 Xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ khai thác
📚 Chính sách ngu dân
🍷 Độc quyền muối, rượu, thuốc phiện
👮 Đàn áp phong trào yêu nước
🏭 Công nghiệp khai khoáng, đồn điền

🗺️ Chi tiết xâm lược từng quốc gia

Việt Nam

  • 1858 Liên quân Pháp-Tây Ban Nha tấn công Đà Nẵng
  • 1859 Pháp chiếm thành Gia Định
  • 1862 Hiệp ước Nhâm Tuất - mất 3 tỉnh miền Đông Nam Kỳ
  • 1867 Pháp chiếm toàn bộ 6 tỉnh Nam Kỳ
  • 1873 Pháp đánh Bắc Kỳ lần 1 (Francis Garnier)
  • 1882 Pháp đánh Bắc Kỳ lần 2 (Henri Rivière)
  • 1883 Hiệp ước Harmand - Pháp bảo hộ Việt Nam
  • 1884 Hiệp ước Patenôtre - hoàn tất xâm lược

Campuchia (Cao Miên)

  • 1863 Vua Norodom I ký hiệp ước bảo hộ với Pháp
  • 1864 Pháp công nhận Norodom làm vua
  • 1867 Xiêm từ bỏ quyền bảo hộ Campuchia
  • 1884 Hiệp ước mới - Pháp kiểm soát hoàn toàn nội chính
  • 1887 Gia nhập Liên bang Đông Dương
  • 1904 Battambang, Siem Reap trở lại từ Xiêm
  • 1907 Pháp thu hồi thêm lãnh thổ từ Xiêm

Lào

  • 1885 Pháp đặt Phó lãnh sự tại Luang Prabang
  • 1887 Auguste Pavie bắt đầu thám hiểm Lào
  • 1889 Pháp đặt lãnh sự tại Luang Prabang
  • 1893 Chiến tranh Pháp-Xiêm, Lào thuộc Pháp
  • 1893 Lào gia nhập Liên bang Đông Dương
  • 1904 Hiệp ước Pháp-Xiêm mở rộng lãnh thổ Lào
  • 1907 Xiêm nhường thêm đất cho Pháp

📅 Các mốc thời gian quan trọng - Toàn Đông Dương

1858

Pháp tấn công Đà Nẵng Việt Nam

Liên quân Pháp - Tây Ban Nha nổ súng mở đầu cuộc xâm lược Đông Dương (1/9/1858)

1862

Hiệp ước Nhâm Tuất Việt Nam

Triều đình Huế ký hiệp ước nhường 3 tỉnh miền Đông Nam Kỳ cho Pháp

1863

Campuchia trở thành xứ bảo hộ Campuchia

Vua Norodom I ký hiệp ước bảo hộ với Pháp (11/8/1863)

1867

Pháp chiếm toàn bộ Nam Kỳ Việt Nam

Pháp chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây: Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên

1883-1884

Hiệp ước Harmand & Patenôtre Việt Nam

Nam Kỳ là thuộc địa, Trung và Bắc Kỳ là xứ bảo hộ của Pháp

1887

Thành lập Liên bang Đông Dương 🌏 Toàn Đông Dương

Pháp thành lập Liên bang Đông Dương gồm Việt Nam (Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam Kỳ) và Campuchia

1893

Lào gia nhập Liên bang Đông Dương Lào

Sau chiến tranh Pháp-Xiêm, Lào trở thành xứ bảo hộ của Pháp và gia nhập Liên bang

1904-1907

Mở rộng lãnh thổ Campuchia Lào

Pháp thu hồi các vùng đất từ Xiêm: Battambang, Siem Reap cho Campuchia; các tỉnh phía Tây cho Lào

1930

Đảng Cộng sản Đông Dương 🌏 Toàn Đông Dương

Thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (sau đổi thành Đảng Cộng sản Đông Dương)

1945

Tuyên bố độc lập 🌏 Toàn Đông Dương

Việt Nam (2/9), Campuchia (9/11), Lào (12/10) tuyên bố độc lập

1954

Hiệp định Genève 🌏 Toàn Đông Dương

Pháp rút khỏi Đông Dương, kết thúc gần 100 năm đô hộ

🎬 Video tham khảo

📚 Tài liệu tham khảo

Wikipedia - Chiến tranh Đông Dương